Osteoporoza w USA: ponad 2/3 chorych nie wie o swojej chorobie

Amerykańska Fundacja Zdrowia Kości i Osteoporozy (BHOF) opublikowała pierwszy krajowy raport poświęcony wyłącznie osteoporozie i złamaniom w Stanach Zjednoczonych. Z zebranych danych wynika, że około 69% osób z osteoporozą nie ma postawionej diagnozy, a wśród mężczyzn odsetek ten sięga prawie 87%.

Co pokazują dane

Raport nie jest wynikiem jednego nowego badania. Jego autorzy zebrali i uporządkowali informacje z uznanych źródeł, takich jak krajowe badanie stanu zdrowia i odżywiania (NHANES) oraz system nadzoru nad czynnikami ryzyka (BRFSS), a także wskaźniki jakości opieki, analizy ekonomiczne i recenzowane publikacje naukowe.

Najważniejsze liczby wyglądają tak:

• około 55% dorosłych Amerykanów po 50. roku życia ma niską masę kostną lub osteoporozę,
• osteoporoza powoduje w USA ponad 2 mln złamań rocznie,
• według przywołanej w raporcie analizy ekonomicznej złamania osteoporotyczne kosztowały w 2016 roku ponad 57 mld dolarów rocznie (koszty leczenia i koszty społeczne), a do 2040 roku suma ta ma przekroczyć 95 mld dolarów,
• utrzymują się wyraźne różnice w badaniach przesiewowych, diagnozowaniu, leczeniu i jego wynikach, zależne od płci, rasy i pochodzenia etnicznego, sytuacji materialnej oraz regionu zamieszkania.

Choroba, która długo nie daje objawów

Osteoporozę często nazywa się chorobą cichą, bo utrata masy kostnej może postępować bez żadnych dolegliwości aż do pierwszego złamania. Takie złamanie może oznaczać przewlekły ból, niepełnosprawność, utratę samodzielności, a w skrajnych przypadkach przedwczesną śmierć.

Autorzy raportu zwracają uwagę na dwa niedociągnięcia. Wiele osób z podwyższonym ryzykiem nie dostaje zalecanych badań przesiewowych. Większość pacjentów po złamaniu nie jest potem badana ani leczona w kierunku osteoporozy. Ami Patel z BHOF podsumowała to tak: „Większość Amerykanów z osteoporozą pozostaje niezdiagnozowana”.

Co proponują autorzy

Raport wskazuje kilka kierunków działania dla lekarzy, instytucji zdrowia publicznego i decydentów:

• edukację na temat czynników ryzyka, diety korzystnej dla kości, aktywności fizycznej i zapobiegania upadkom,
• częstsze badania przesiewowe i ocenę ryzyka złamań, zwłaszcza w grupach słabiej objętych opieką,
• zwiększenie liczby osób, które rozpoczynają leczenie, oraz wspieranie ich w długotrwałym stosowaniu leków,
• koordynowaną opiekę po złamaniu, w tym tzw. fracture liaison services, czyli zespoły, które wyszukują pacjentów po złamaniu i zajmują się nimi dalej,
• usuwanie barier geograficznych i społeczno-ekonomicznych,
• lepsze gromadzenie danych krajowych,
• zasady finansowania, które obejmą badania przesiewowe i opiekę po złamaniu.

Zalecenia te są zgodne z celami programu Healthy People 2030, który zakłada m.in. poprawę przesiewu i leczenia po złamaniach oraz ograniczenie osteoporozy i złamań biodra u osób starszych.

Co to oznacza dla polskiego czytelnika

Raport dotyczy Stanów Zjednoczonych i opisuje tamtejszy system opieki, więc nie można mechanicznie przenosić jego liczb na Polskę ani na inne kraje UE. Sam mechanizm jest jednak powszechny: osteoporoza rozwija się po cichu, a pierwszym sygnałem bywa dopiero złamanie, na przykład w następstwie niegroźnie wyglądającego upadku.

W praktyce wniosek jest prosty. Osoby po 50. roku życia, a zwłaszcza te z czynnikami ryzyka, takimi jak wcześniejsze złamania czy osteoporoza w rodzinie, powinny porozmawiać z lekarzem rodzinnym o ocenie ryzyka i ewentualnym badaniu gęstości kości. Dotyczy to także mężczyzn, u których choroba jest rozpoznawana wyjątkowo rzadko. Z kolei po złamaniu warto zapytać lekarza, czy nie należy sprawdzić, czy przyczyną nie jest osteoporoza. Szczegółowe zasady badań i refundacji w Polsce warto sprawdzić u lekarza lub w oddziale NFZ.

Źródło: PR Newswire – „BHOF Releases First National Public Health Indicator Report on Osteoporosis and Fractures”